«Μια ανθρωπότητα που δεν βρίσκει τον τρόπο να ξαναφτιάξει τον κόσμο γύρω της, βρίσκει τον τρόπο να γεράσει, και πολύ γρήγορα μάλιστα!» (O.Eλύτης)


Παρασκευή, 27 Μαρτίου 2009

Ο μύθος που δημιουργήσαμε μέρα με την μέρα τελείωσε...


...έλεγε στους ηθοποιούς του, ο Βραζιλιάνος σκηνοθέτης Αουγκούστο Μποάλ και είναι αυτός που επιλέχθηκε φέτος για να γράψει το μήνυμα για την Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου,
το οποίο διαβάζεται σε όλα τα θέατρα και μεταδίδεται από τα Μ.Μ.Ε σε όλον τον κόσμο.



Όλες οι ανθρώπινες κοινωνίες είναι εντυπωσιακές στην καθημερινότητά τους και δημιουργούν παραστάσεις για κάποιες ειδικές περιστάσεις. Είναι εντυπωσιακές στον τρόπο κοινωνικής οργάνωσης και δημιουργούν παραστάσεις σαν κι αυτή που ήρθατε να δείτε.
Ακόμα κι αν το αγνοείτε, οι ανθρώπινες σχέσεις ακολουθούν μια θεατρική δομή: η χρήση του χώρου, η γλώσσα του σώματος, η επιλογή των λέξεων και ο χρωματισμός της φωνής, η σύγκρουση ιδεών και συναισθημάτων, ό,τι παρουσιάζουμε επί σκηνής και ό,τι ζούμε στη ζωή. Είμαστε φτιαγμένοι από θέατρο!
Γάμοι και κηδείες είναι παραστάσεις αλλά και καθημερινές τελετουργίες τόσο οικείες που δεν το καταλαβαίνουμε. Τελετές και τυχαία περιστατικά όπως επίσης ο πρωινός καφές, η καλημέρα που ανταλλάσουμε, η συνεσταλμένη αγάπη και τα θυελλώδη πάθη, μια συνεδρίαση συγκλήτου ή μια διπλωματική συνάντηση – όλα είναι θέατρο.
Μια από τις κύριες υπηρεσίες της τέχνης μας είναι να ευαισθητοποιήσουμε τους ανθρώπους στις παραστάσεις της καθημερινής ζωής όπου οι ηθοποιοί είναι και θεατές και η σκηνή και οι θέσεις στην πλατεία του θεάτρου συμπίμπτουν. Όλοι είμαστε καλλιτέχνες. Κάνοντας θέατρο μαθαίνουμε να βλέπουμε αυτό που είναι προφανές αλλά που συνήθως δεν μπορούμε να δούμε επειδή δεν έχουμε συνηθίσει να το παρατηρούμε. Αυτό που μας είναι οικείο γίνεται αόρατο: κάνοντας θέατρο φωτίζουμε τη σκηνή της καθημερινής ζωής.
Τον περασμένο Σεπτέμβριο μια θεατρική αποκάλυψη μας εξέπληξε: εμείς, που νομίζαμε ότι ζούμε σ’ ένα ασφαλή κόσμο, παρά τους πολέμους, τις γενοκτονίες, τις σφαγές και τα βασανιστήρια βεβαίως, ακόμα κι αν αυτά συμβαίνουν σε κάποιες απομακρυσμένες και άγριες περιοχές, εμείς που ζούσαμε μέσα στην ασφάλεια έχοντας επενδύσει τα χρήματά μας σε κάποια ευυπόληπτη τράπεζα ή στα χέρια κάποιου έντιμου χρηματιστή, πληροφορηθήκαμε ότι αυτά τα χρήματα δεν υπάρχουν, ότι ήταν εικονικά, μια θλιβερή δημιουργία κάποιων οικονομολόγων που δεν ήταν καθόλου εικονικοί, κι επιπλέον ούτε υπεύθυνοι ή αξιόπιστοι. Τα πάντα ήταν απλώς άσχημο θέατρο, μια μυστηριώδης πλοκή σύμφωνα με την οποία λίγοι κέρδισαν πολλά και πολλοί έχασαν τα πάντα. Κάποιοι πολιτικοί πλούσιων χωρών πραγματοποίησαν μυστικές συναντήσεις στις οποίες βρήκαν κάποιες μαγικές λύσεις. Και εμείς, θύματα των αποφάσεων τους, θεατές στην τελευταία σειρά του εξώστη μείναμε να κοιτάζουμε.
Πριν από είκοσι χρόνια σκηνοθέτησα την Φαίδρα του Ρακίνα στο Ρίο ντε Τζανέιρο. Το σκηνικό ήταν φτωχό: δέρματα αγελάδας στο πάτωμα, μπαμπού γύρω-γύρω. Πριν από κάθε παράσταση έλεγα στους ηθοποιούς μου: «Ο μύθος που δημιουργήσαμε μέρα με τη μέρα τέλειωσε. Όταν θα διασχίσετε εκείνα εκεί τα μπαμπού, κανένας από εσάς δεν θα έχει το δικαίωμα να πει ψέματα. Το θέατρο είναι η κρυμμένη αλήθεια».
Όταν κοιτάζουμε πέρα από τα προσχήματα, βλέπουμε καταπιεστές και καταπιεσμένους, σε όλες τις κοινωνίες, τις εθνότητες, τις κοινωνικές τάξεις και ομάδες· βλέπουμε ένα άδικο και σκληρό κόσμο. Πρέπει να δημιουργήσουμε ένα άλλο κόσμο επειδή γνωρίζουμε ότι αυτό είναι εφικτό. Αλλά εξαρτάται από εμάς να κτίσουμε αυτόν τον άλλο κόσμο με τα χέρια μας παίζοντας στη σκηνή και στην προσωπική ζωή μας.
Δείτε την παράσταση που πρόκειται να ξεκινήσει και μόλις επιστρέψετε σπίτι σας, μαζί με τους φίλους σας παίξτε τα δικά σας έργα και κοιτάξτε αυτό που δεν μπορούσατε ποτέ να δείτε: αυτό που είναι προφανές. Το θέατρο δεν είναι απλώς ένα συμβάν, είναι τρόπος ζωής!
Είμαστε όλοι ηθοποιοί: το να είσαι πολίτης δεν σημαίνει ότι ζεις σε μια κοινωνία, σημαίνει ότι την αλλάζεις.
Μετάφραση: Βίκυ Μαντέλη, Νεόφυτος Παναγιώτου



2 σχόλια:

το πετάλι είπε...

"η ζωή δεν είναι πρόβα
είναι παράσταση κανονική"

όλα είναι θέτρο τελικά...

το "θεατρικό παιχνίδι" και το ανέβασμα θεατρικών έργων θα ήταν το πιο χρήσιμο "εναλλακτικό" μάθημα για τους μαθητές μας.

από τέτοιες δραστηριότητες θα έπρεπε να ξεκινά το Αναλυτικό Πρόγραμμα(των σχολείων),
κίνηση, χορός, τραγούδι, κείμενα, ψυχοσωματική άσκηση...
για δασκάλους-εμψυχωτές και μαθητές...
"το άλλο σχολείο"... αυτό που ενδιαφέρεται για το παιδί και τις ανάγκες του...

(εξαιρετική η ανάρτησή σας!)

"ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ" είπε...

Ax..."πετάλι" αυτό το "άλλο σχολείο" με τους "άλλους δασκάλους-εμψυχωτές" και με τους "άλλους μαθητές"πόσο "άλλους γονείς" και "άλλους πολιτικούς" θέλει..!
Μερικές φορές, (πάντα υπάρχουν οι εξαιρέσεις)γίνεται το σημερινό σχολείο "σχολείο παρκινγκ"!
Τα παιδιά μου είναι πολύ μεγάλα, όμως μερικές φορές διαβάζω μιας φίλης την κόρη, πάει δημοτικό.Τα βιβλία είναι τόσο περίεργα γραμμένα που μπερδεύουν και κουράζουν απίστευτα.
Όταν κάποιες φορές χαριτολογώντας ρωτάω τι θα θυμάται από τη δασκάλα της, η απάντηση αυθόρμητα είναι: Τα νεύρα της!
Συγνώμη για τη φλυαρία μου, αλλά είναι ένα από τα ευαίσθητα σημεία μου αυτό που έγραψες και συμφωνώ απόλυτα μαζί σου.
Για αυτό ακριβώς θαυμάζω, εκτιμώ και σέβομαι τις εξαιρετικές σας πρωτοβουλίες!
Πραγματικά αυτό το κείμενο-μήνυμα είναι καταπληκτικό.
Καλή βδομάδα
ΟΛΓΑ